Butelka plastikowa na napój o pojemności do 3 l z zakrętką jest objęta systemem kaucyjnym, a kaucja za nią wynosi 0,50 zł. Opakowanie kwalifikuje się do systemu według rodzaju, materiału i pojemności z Załącznika nr 1a do ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi (Dz.U. 2026 poz. 174), a stawkę określa § 1 rozporządzenia Ministra Klimatu i Środowiska z 8 lipca 2024 r. (Dz.U. 2024 poz. 1046), wydanego na podstawie art. 40m ust. 2 tej ustawy.
Po czym poznać, że butelka jest objęta kaucją?
Przepisy opisują opakowania objęte systemem kaucyjnym przez ich rodzaj, materiał i pojemność. Ten artykuł wyjaśnia, jak ustalić objęcie kaucją po tych trzech cechach; nie opisuje wyglądu znaku graficznego na etykiecie. Załącznik nr 1a do ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi (Dz.U. 2026 poz. 174) wymienia trzy kategorie. Pierwsza to jednorazowe butelki plastikowe na napoje o pojemności do 3 l wraz z zakrętkami. To właśnie ta kategoria odpowiada na pytanie o butelkę plastikową z kaucją.
W praktyce oznacza to trzy pytania, które warto zadać o konkretną butelkę:
1. Czy jest zrobiona z plastiku i przeznaczona na napój?
2. Czy jest jednorazowa, a nie zwrotna?
3. Czy jej pojemność nie przekracza 3 l?
Jeśli odpowiedź na wszystkie trzy brzmi „tak”, butelka mieści się w kategorii objętej kaucją. Przed wprowadzeniem napojów w nowych opakowaniach do obrotu warto sprawdzić pojemność i materiał opakowania w Załączniku nr 1a, bo to od nich zależy zakwalifikowanie.
Stan prawny na: 2026-10-27
Ile wynosi kaucja za każdą z trzech kategorii opakowań?
Stawki kaucji ustala rozporządzenie Ministra Klimatu i Środowiska z 8 lipca 2024 r. w sprawie wysokości kaucji (Dz.U. 2024 poz. 1046), obowiązujące od 31 lipca 2024 r. i wydane na podstawie art. 40m ust. 2 ustawy. Zestawienie z Załącznika nr 1a i z § 1 rozporządzenia:
| Rodzaj opakowania | Pojemność | Kaucja |
|---|---|---|
| Jednorazowa butelka plastikowa na napoje, z zakrętką | do 3 l | 0,50 zł |
| Puszka metalowa | do 1 l | 0,50 zł |
| Butelka szklana zwrotna | do 1,5 l | 1 zł |
Kaucja za butelkę plastikową jest więc taka sama jak za puszkę i o połowę niższa niż za zwrotną butelkę szklaną. Więcej o samych stawkach znajdziesz w artykule Ile wynosi kaucja za butelkę i za puszkę?.
Jakie są cele zbiórki
Załącznik nr 1a określa także poziomy zbiórki opakowań objętych systemem: 77% w latach 2025–2028 i 90% od 2029 r. (Dz.U. 2026 poz. 174). Dotyczą one systemu jako całości, a nie pojedynczej butelki.
Jakie są wyjątki i przypadki brzegowe?
- Butelka większa niż 3 l. Nie mieści się w opisanej kategorii jednorazowych butelek plastikowych, więc sama pojemność może przesądzić, że opakowanie nie jest w tym wykazie.
- Butelka plastikowa na coś innego niż napój. Kategoria dotyczy butelek na napoje; pojemnik na środek czystości czy kosmetyk nie jest opakowaniem na napój.
- Szklane opakowania wielokrotnego użytku. Ustawa nowelizująca (Dz.U. 2026 poz. 174) przewiduje dla nich dobrowolny udział w scentralizowanym systemie przez ograniczony czas, więc zasady dla szkła różnią się od zasad dla plastiku.
Przy granicznych przypadkach, na przykład nietypowej pojemności lub napoju z mieszanką materiałów, warto sprawdzić brzmienie Załącznika nr 1a w aktualnym tekście ustawy, zanim opakowanie trafi do sprzedaży.
Co zrobić dalej
- Jeśli sprzedajesz napoje w butelkach plastikowych: spisz asortyment, przypisz każdej butelce pojemność i materiał, a następnie porównaj je z tabelą wyżej. Sprzedawców detalicznych dotyczy też pytanie o przyjmowanie opakowań; wyjaśniamy je w artykule Od jakiej powierzchni sklep musi przyjmować opakowania w systemie kaucyjnym.
- Jeśli jesteś konsumentem: kaucja za jednorazową butelkę plastikową do 3 l wynosi 0,50 zł (§ 1 rozporządzenia, Dz.U. 2024 poz. 1046).
- Jeśli prowadzisz firmę i zastanawiasz się nad obowiązkami rejestrowymi: system kaucyjny to osobny obszar od wpisu do rejestru odpadów.
Zobacz też
Podstawa prawna i źródła
- Ustawa o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi (tekst jednolity: Dz.U. 2026 poz. 619) – Załącznik nr 1a oraz art. 40m.
- Rozporządzenie Ministra Klimatu i Środowiska z 8 lipca 2024 r. w sprawie wysokości kaucji dla poszczególnych rodzajów opakowań objętych systemem kaucyjnym (Dz.U. 2024 poz. 1046), § 1.
Najczęściej zadawane pytania
Które opakowania obejmuje system kaucyjny?
System obejmuje jednorazowe butelki plastikowe na napoje do 3 l z zakrętkami, puszki metalowe do 1 l oraz butelki szklane zwrotne do 1,5 l (Załącznik nr 1a do ustawy, Dz.U. 2026 poz. 174).
Czy są wyjątki od zasad kaucji na butelki?
Tak. Dla szklanych opakowań wielokrotnego użytku nowelizacja (Dz.U. 2026 poz. 174) przewiduje dobrowolny udział w scentralizowanym systemie przez ograniczony czas. Butelka plastikowa większa niż 3 l nie mieści się w kategorii jednorazowych butelek do 3 l.
Masz pytania o rejestrację BDO lub aktualizację wpisu? Skontaktuj się z naszym ekspertem — bezpłatnie.
Sprawdź obowiązki BDO →
