Etykieta kaucyjna to oznakowanie opakowania według wzoru z załącznika nr 4 do ustawy o opakowaniach (art. 40l ust. 2). Musi wskazywać, że opakowanie jest objęte systemem kaucyjnym, oraz wysokość kaucji (art. 40l ust. 1 ustawy o opakowaniach).
Stan prawny na: 2026-10-30
Co etykieta kaucyjna musi pokazywać?
Ustawa z dnia 13 czerwca 2013 r. o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi nakłada na przedsiębiorców obowiązek umieszczania na opakowaniach oznakowania, które wskazuje na objęcie opakowania systemem kaucyjnym oraz określa wysokość kaucji (art. 40l ust. 1). Z tego zdania wynikają dwie informacje, które klient musi znaleźć na opakowaniu napoju:
- informacja o systemie kaucyjnym: opakowanie jest objęte systemem kaucyjnym,
- informacja o wysokości kaucji: klient widzi, ile wynosi kaucja za to opakowanie.
Sam wygląd oznakowania nie jest zostawiony do uznania producenta. Wzór oznakowania opakowania systemem kaucyjnym określa załącznik nr 4 do ustawy o opakowaniach (art. 40l ust. 2). Oznacza to, że projektując opakowanie, nie wymyślasz własnego symbolu, tylko odtwarzasz wzór z tego załącznika.
| Pytanie | Odpowiedź | Podstawa |
|---|---|---|
| Co oznakowanie wskazuje? | Objęcie opakowania systemem kaucyjnym oraz wysokość kaucji | art. 40l ust. 1 ustawy o opakowaniach |
| Gdzie jest umieszczone? | Na opakowaniu | art. 40l ust. 1 ustawy o opakowaniach |
| Kto je umieszcza? | Wprowadzający produkty w opakowaniach na napoje oraz wprowadzający bezpośrednio produkty w opakowaniach na napoje | art. 40l ust. 1 ustawy o opakowaniach |
| Jak ma wyglądać? | Według wzoru z załącznika nr 4 do ustawy | art. 40l ust. 2 ustawy o opakowaniach |
Kto musi umieścić oznakowanie na opakowaniu?
Obowiązek spoczywa na dwóch grupach wymienionych w ustawie: wprowadzających produkty w opakowaniach na napoje oraz wprowadzających bezpośrednio produkty w opakowaniach na napoje (art. 40l ust. 1 ustawy o opakowaniach). Przepis obowiązuje od 13 października 2023 r.
W praktyce zadaj sobie pytanie, czy to Ty wprowadzasz na rynek napój w opakowaniu. Jeśli tak, ustawa wprost wskazuje Cię jako osobę, która ma umieścić oznakowanie na opakowaniu. Tę ocenę warto oprzeć na brzmieniu przepisu, a nie na przypuszczeniach: w razie wątpliwości, do której grupy należysz, porównaj swoją działalność z dwiema nazwami grup z art. 40l ust. 1.
Zwróć uwagę na zakres przepisu: dotyczy produktów w opakowaniach na napoje i oznakowania wskazującego system kaucyjny. Przed oznakowaniem każdego produktu z asortymentu sprawdź więc, czy jest to napój w opakowaniu.
Skąd wziąć wzór do projektu opakowania?
Wzór jest w załączniku nr 4 do ustawy o opakowaniach, do którego odsyła art. 40l ust. 2. Załącznik znajdziesz w tekście jednolitym ustawy opublikowanym w systemie ELI, pod adresem podanym w sekcji ze źródłami na końcu artykułu. Wygląd graficzny oznakowania określa ten załącznik. Dlatego nie odtwarzaj wzoru z pamięci ani ze zdjęcia cudzej butelki, tylko otwórz załącznik i pracuj na nim.
Jeśli interesuje Cię, jak oznakowanie wygląda na gotowej butelce, zajrzyj do osobnego artykułu: Jak wygląda znak systemu kaucyjnego na butelce i co musi zawierać?. Jeśli zastanawiasz się, czy konkretna butelka w ogóle jest objęta systemem, przeczytaj Czy ta butelka jest kaucyjna? Jak to sprawdzić.
Jak przygotować oznakowanie krok po kroku?
To rekomendacja robocza, oparta na dwóch obowiązkach z art. 40l: oznakować opakowanie zgodnie ze wzorem i wskazać na nim kaucję.
1. Ustal, czy jesteś obowiązany. Sprawdź, czy wprowadzasz produkty w opakowaniach na napoje, także bezpośrednio (art. 40l ust. 1).
2. Pobierz wzór. Otwórz załącznik nr 4 do ustawy o opakowaniach w tekście jednolitym i zapisz go jako plik wzorcowy dla projektanta opakowania (art. 40l ust. 2).
3. Ustal wysokość kaucji do wskazania. Oznakowanie ma określać wysokość kaucji, więc ta kwota musi być znana przed drukiem (art. 40l ust. 1). Przed skierowaniem projektu do druku warto sprawdzić w załączniku nr 4, w którym miejscu wzoru podaje się kwotę kaucji.
4. Przekaż wzór projektantowi lub drukarni. Dołącz załącznik jako obowiązujący wzorzec, a nie jako inspirację.
5. Porównaj próbny nadruk ze wzorem. Zrób to przed wydrukowaniem całej serii opakowań, bo błąd na opakowaniu jest kosztowny w poprawie.
Przykład
Firma rozlewająca napoje szykuje nową serię butelek. Zleca grafikowi projekt etykiety i dołącza do zlecenia załącznik nr 4 oraz informację o kaucji, którą ma pokazać oznakowanie. Grafik umieszcza oznakowanie według wzoru, a firma przed drukiem porównuje próbny nadruk z załącznikiem. Dopiero po zgodności całej serii zatwierdza druk. Taki przebieg wypełnia oba wymogi z art. 40l: oznakowanie wskazuje objęcie systemem kaucyjnym i wysokość kaucji, a jego wygląd odpowiada wzorowi z załącznika.
Czego ten artykuł nie rozstrzyga?
Art. 40l mówi o oznakowaniu opakowania, jego treści i wzorze. Ten artykuł opiera się wyłącznie na art. 40l i dlatego nie podaje terminów ani kar. Inne obowiązki wprowadzającego, takie jak sprawozdawczość, omawiamy w osobnych artykułach, na przykład w tekście o sprawozdaniu opakowaniowym w BDO. Ogólne omówienie systemu znajdziesz w artykule BDO a system kaucyjny, a obowiązki sklepów, które przyjmują opakowania, w tekście od jakiej powierzchni sklep musi przyjmować opakowania w systemie kaucyjnym.
Jak możemy pomóc
Jeśli wprowadzasz napoje w opakowaniach i chcesz uporządkować swoje obowiązki wobec BDO, możesz zostawić nam zapytanie w formularzu kontaktowym. Opisz, jakie produkty w opakowaniach wprowadzasz, a wskażemy, od czego zacząć.
Podstawa prawna i źródła
- Ustawa o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi (tekst jednolity): art. 40l ust. 1 i 2 oraz załącznik nr 4
Najczęściej zadawane pytania
Kogo dotyczy obowiązek oznakowania opakowań kaucyjnych?
Obowiązek dotyczy wprowadzających produkty w opakowaniach na napoje oraz wprowadzających bezpośrednio produkty w opakowaniach na napoje. Mają oni umieszczać na opakowaniach oznakowanie wskazujące na objęcie opakowania systemem kaucyjnym oraz określające wysokość kaucji (art. 40l ust. 1 ustawy o opakowaniach).
Gdzie znaleźć wzór oznakowania kaucyjnego?
Wzór oznakowania opakowania systemem kaucyjnym określa załącznik nr 4 do ustawy o opakowaniach, do którego odsyła art. 40l ust. 2. Znajdziesz go w tekście jednolitym ustawy w systemie ELI, linkowanym w sekcji ze źródłami.
Masz pytania o rejestrację BDO lub aktualizację wpisu? Skontaktuj się z naszym ekspertem — bezpłatnie.
Sprawdź obowiązki BDO →
