SYDEREP — rejestracja opakowań we Francji dla polskich sprzedawców

Każda polska firma sprzedająca produkty w opakowaniach do konsumentów we Francji — przez własny sklep internetowy, Amazon.fr czy inne platformy — musi być zarejestrowana w systemie SYDEREP i posiadać umowę z organizacją CITEO. Od 12 sierpnia 2026 r. musi też wyznaczyć we Francji upoważnionego przedstawiciela (art. 45 PPWR), a na opakowaniu umieścić logo Triman z instrukcją sortowania.

Obowiązek rejestracji nie zależy od ilości opakowań. Poniżej znajdziesz przewodnik: od podstaw prawnych, przez proces rejestracji, aż po konsekwencje braku zgodności.

Kto ma obowiązek rejestracji w systemie SYDEREP we Francji?

Obowiązek rejestracji w systemie SYDEREP dotyczy każdego „producenta” w rozumieniu rozszerzonej odpowiedzialności producenta (EPR), a więc każdego podmiotu, który jako pierwszy wprowadza opakowane produkty na rynek francuski. W praktyce oznacza to, że polska firma sprzedająca towary bezpośrednio konsumentom mieszkającym we Francji — niezależnie od tego, czy działa przez własną stronę, Allegro, Amazon.fr czy inną platformę — jest zobowiązana do rejestracji. Podstawą prawną na poziomie unijnym jest Rozporządzenie (UE) 2025/40 (PPWR), które od 12 sierpnia 2026 r. stosuje się bezpośrednio we wszystkich państwach członkowskich.

Nadzór nad systemem EPR we Francji sprawuje agencja rządowa ADEME (Agence de la transition écologique), natomiast rejestr podmiotów prowadzony jest w systemie SYDEREP dostępnym pod adresem syderep.ademe.fr. Dominującą organizacją odpowiedzialną za zbieranie i zagospodarowanie opakowań (tzw. PRO — Producer Responsibility Organisation) jest CITEO. Rejestracja w SYDEREP i podpisanie umowy z CITEO to dwa odrębne, ale powiązane kroki, które muszą wykonać wszyscy zobowiązani przedsiębiorcy.

Warto podkreślić: brak progu ilościowego oznacza, że nawet wysyłka jednej paczki w opakowaniu do klienta we Francji teoretycznie rodzi obowiązek rejestracji. Ewentualne uproszczenia w rozliczeniach z CITEO dla małych podmiotów nie znoszą obowiązku rejestracji — ich aktualne warunki podaje CITEO.

Czy polska firma potrzebuje autoryzowanego przedstawiciela (AR) we Francji?

Tak. Od 12 sierpnia 2026 r. producent opakowań mający siedzibę w innym państwie członkowskim wyznacza, na podstawie pisemnego upoważnienia, upoważnionego przedstawiciela ds. rozszerzonej odpowiedzialności producenta w każdym państwie, w którym udostępnia opakowania (art. 45 PPWR). Polska firma sprzedająca bezpośrednio konsumentom we Francji musi więc mieć przedstawiciela we Francji. Dla producentów z państw trzecich (np. z USA czy Chin) obowiązek zależy od decyzji danego państwa członkowskiego (art. 45 ust. 3).

Przedstawiciel ułatwia też formalności. Istotna jest bariera językowa — cały proces rejestracji, formularze w systemie SYDEREP, dokumentacja do CITEO oraz korespondencja z ADEME prowadzone są wyłącznie w języku francuskim. Błędy w deklaracjach wagowych lub nieprawidłowe kody opakowań mogą skutkować koniecznością korekty i opóźnieniami w uzyskaniu numeru identyfikacyjnego, bez którego platformy sprzedażowe mogą zablokować oferty.

Jak wygląda proces rejestracji w SYDEREP krok po kroku?

Rejestracja w systemie EPR we Francji przebiega w kilku etapach. Pierwszym krokiem jest założenie konta w portalu SYDEREP (syderep.ademe.fr) i uzupełnienie danych identyfikacyjnych firmy, w tym numeru NIP lub odpowiednika unijnego. Następnie należy podpisać umowę z CITEO — organizacja ta wymaga podania szacunkowych danych o wolumenie opakowań wprowadzanych na rynek francuski w podziale na materiały (papier/karton, tworzywa sztuczne, szkło, metale, drewno).

Po zawarciu umowy z CITEO i wniesieniu stosownych opłat przedsiębiorca otrzymuje unikalny numer identyfikacyjny EPR, który należy podać m.in. na Amazon.fr i innych platformach sprzedażowych. Brak tego numeru może skutkować blokadą ofert na platformach, dlatego rejestrację warto przeprowadzić przed pierwszą sprzedażą.

Opłaty na rzecz CITEO są naliczane w zależności od rodzaju materiału opakowania i jego masy. Deklaracje wagowe składa się co roku, za rok poprzedni, w terminie wskazanym przez organizację (CITEO).

Czym jest logo Triman i dlaczego jest obowiązkowe na opakowaniu?

Logo Triman to specyficzny dla Francji wymóg graficzny, który odróżnia ten rynek od większości innych krajów UE, w tym od Niemiec. Na podstawie dekretu nr 2014-1577 z 23 grudnia 2014 r. każde opakowanie przeznaczone dla konsumentów we Francji musi być opatrzone symbolem Triman — rysunkową postacią z uniesioną ręką oraz strzałkami recyklingu. Co istotne, samo logo nie wystarczy: musi mu towarzyszyć instrukcja sortowania (fr. consigne de tri), która informuje klienta, do którego pojemnika wrzucić dane opakowanie.

Wymóg ten dotyczy wszystkich opakowań sprzedawanych konsumentom na terenie Francji, niezależnie od kraju pochodzenia produktu. Dla polskich firm e-commerce oznacza to, że opakowania wysyłane do klientów francuskich muszą być specjalnie dostosowane do rynku francuskiego. Brak logo Triman lub brak instrukcji sortowania może być podstawą do nałożenia kary administracyjnej oraz zakazu sprzedaży produktu na terenie Francji. To wymóg analogiczny w skutkach do obowiązku rejestracji, ale dotyczący bezpośrednio fizycznego oznakowania towaru.

W Niemczech podobnego wymogu dotyczącego obowiązkowego oznakowania graficznego opakowań nie ma — rejestracja w LUCID i umowa z dualnym systemem nie nakładają obowiązku drukowania specjalnego symbolu na każdym opakowaniu. Francja jest w tym zakresie wyjątkiem w skali UE i wielu polskich przedsiębiorców — skupionych na samej rejestracji — pomija ten wymóg, narażając się na dodatkowe sankcje.

Jakie kary grożą za brak rejestracji lub nieumieszczenie logo Triman?

Brak rejestracji w systemie SYDEREP i brak umowy z CITEO może skutkować karami administracyjnymi nakładanymi przez ADEME. Wysokość sankcji określa prawo francuskie i zależy od rodzaju naruszenia. Dodatkowo platformy sprzedażowe, takie jak Amazon.fr czy Cdiscount, mogą zablokować oferty podmiotów bez numeru EPR — co w praktyce oznacza wstrzymanie sprzedaży.

Brak logo Triman lub instrukcji sortowania na opakowaniu stanowi oddzielne naruszenie przepisów. Sankcje w tym zakresie mogą obejmować zarówno kary finansowe, jak i nakaz wycofania produktu z obrotu. Inspekcje przeprowadzane są przez organy ADEME oraz DGCCRF (Direction générale de la concurrence, de la consommation et de la répression des fraudes — francuski urząd ochrony konkurencji i konsumentów), które mają uprawnienia do przeprowadzania kontroli i nakładania grzywien na podmioty naruszające przepisy dotyczące oznakowania opakowań.

Warto zaznaczyć, że w Polsce odpowiednikiem obowiązków EPR jest system BDO regulowany przez ustawę z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (Dz.U. 2023 poz. 1587). Art. 194 ust. 1 pkt 5 tej ustawy przewiduje administracyjną karę pieniężną za prowadzenie działalności bez wymaganego wpisu do rejestru, nakładaną decyzją wojewódzkiego inspektora ochrony środowiska. Polski przedsiębiorca, który sprzedaje do Francji, musi pamiętać o spełnieniu wymogów równolegle w obu systemach: polskim BDO i francuskim SYDEREP/CITEO.

Jak SYDEREP Francja wypada na tle innych rynków UE?

Francja wyróżnia się na tle innych krajów UE przede wszystkim wymogiem logo Triman — krajowego symbolu tego rodzaju nie wymaga np. system niemiecki (LUCID). Pod względem przedstawiciela Francja nie różni się już od innych państw UE: od 12 sierpnia 2026 r. art. 45 PPWR wymaga AR od producenta z innego państwa członkowskiego w każdym kraju, w którym udostępnia opakowania. Brak progu ilościowego jest jednak cechą wspólną z Niemcami — w obu krajach obowiązek EPR powstaje niezależnie od wolumenu.

Opłaty CITEO zależą od materiału i masy opakowań, a ich stawki publikuje CITEO. Francja w praktyce jest rynkiem, na którym przy zachowaniu pełnej zgodności (rejestracja + Triman + terminowe deklaracje) można operować bez większych komplikacji — pod warunkiem, że rejestracja została przeprowadzona przed pierwszą sprzedażą.

Lista kontrolna przed pierwszą wysyłką do Francji:

• wyznacz upoważnionego przedstawiciela we Francji,
• zarejestruj firmę w SYDEREP i zawrzyj umowę z CITEO,
• podaj numer EPR na platformach sprzedażowych,
• oznacz opakowania logo Triman z instrukcją sortowania,
• składaj coroczne deklaracje wagowe.