Jakie zmiany w opakowaniach nastąpią w 2026 roku?

Od 12 sierpnia 2026 roku co do zasady stosuje się rozporządzenie PPWR (art. 71 rozporządzenia (UE) 2025/40). W kaucji udział dla szklanych opakowań wielokrotnego użytku jest dobrowolny do 31 grudnia 2028 roku (art. 40h ust. 2a ustawy o opakowaniach, Dz.U. 2026 poz. 174), ale rezygnacja kieruje do własnej zbiórki (art. 34 ust. 2d).

Stan prawny na: 2026-10-25

Trzy zmiany, które w 2026 roku liczą się dla firm wprowadzających opakowania

Dla przedsiębiorcy, który wprowadza produkty w opakowaniach, w 2026 roku zbiegają się trzy sprawy: unijne rozporządzenie o opakowaniach (PPWR), nowelizacja polskich przepisów o kaucji oraz coroczne podnoszenie poziomów recyklingu. Każda z nich działa na innej podstawie i ma własne daty, dlatego warto je rozdzielić.

Rozporządzenie (UE) 2025/40 z 19 grudnia 2024 r. weszło w życie 11 lutego 2025 r. i stosuje się co do zasady od 12 sierpnia 2026 r. (art. 71). Część przepisów ma własne daty: kryteria wielokrotnego użytku (art. 11) obowiązują od 11 lutego 2025 r., a recyklowalność, zawartość recyklatu, limit pustej przestrzeni i zharmonizowane etykietowanie ruszają w późniejszych terminach.

Co od 12 sierpnia 2026 roku zmienia się dla wytwórcy i importera?

Wytwórca w rozumieniu PPWR może od 12 sierpnia 2026 r. wprowadzać do obrotu tylko opakowania zgodne z wymogami art. 5-12 rozporządzenia. Przed wprowadzeniem do obrotu przeprowadza procedurę oceny zgodności (art. 38), sporządza dokumentację techniczną (załącznik VII) oraz deklarację zgodności UE (art. 39) i przechowuje je przez 5 lat dla opakowań jednorazowych oraz 10 lat dla opakowań wielokrotnego użytku (art. 15 ust. 1-8). Opakowanie musi być identyfikowalne (numer typu, partii lub serii) i opatrzone nazwą oraz adresem pocztowym wytwórcy – na opakowaniu, w kodzie QR albo w dokumencie towarzyszącym.

Te same obowiązki dotyczą importera lub dystrybutora, który wprowadza opakowania do obrotu pod własną nazwą albo je modyfikuje (art. 21). Wyjątki: obowiązek doprowadzenia do zgodności, wycofania z obrotu lub odzyskania nie dotyczy opakowań wielokrotnego użytku wprowadzonych do obrotu przed 11 lutego 2025 r. (art. 15 ust. 9). Gdy importer lub dystrybutor działający pod własną marką jest mikroprzedsiębiorstwem, a dostawca opakowań znajduje się w Unii, dostawcę uznaje się za wytwórcę do celów art. 15 (art. 21 akapit drugi). Wymogi materialne z art. 5-12 mają własne daty stosowania, więc sama data 12 sierpnia nie rozstrzyga, który z nich obowiązuje już dziś.

Jeden z przepisów o dłuższym horyzoncie dotyczy recyklowalności. Art. 6 rozporządzenia (UE) 2025/40 wprowadza trzy klasy według wagi: A (co najmniej 95%), B (co najmniej 80%) i C (co najmniej 70%). Opakowanie poniżej 70% jest uznawane za technicznie nierecyklowalne, a klas D i E nie ma. Od 1 stycznia 2030 r. na rynek UE mogą trafiać tylko opakowania klasy A, B lub C, a od 1 stycznia 2038 r. minimalną klasą jest B. Metodologia obliczania klasy dla konkretnego materiału ma zostać ustalona w akcie delegowanym do 2028 roku, więc do tego czasu nie ma jednolitej, wiążącej metody.

Kaucja: co zmieniła nowelizacja z 2026 roku?

Od 18 lutego 2026 r. udział w scentralizowanym systemie kaucyjnym dla szklanych opakowań wielokrotnego użytku jest dobrowolny do 31 grudnia 2028 r. (art. 40h ust. 2a-2b ustawy o opakowaniach, zmienionej ustawą opublikowaną w Dz.U. 2026 poz. 174). Podmiot, który rezygnuje z udziału, nie jest zwolniony z obowiązku: kieruje się go do alternatywnej ścieżki własnej zbiórki (art. 34 ust. 2d). Przed decyzją o rezygnacji warto sprawdzić w ustawie o opakowaniach, jakie warunki spełnia własna zbiórka według art. 34 ust. 2d.

Dobrowolność dotyczy tylko szklanych opakowań wielokrotnego użytku. Plastikowe butelki i puszki metalowe nie mają tego wyjątku, więc obowiązkowy udział w systemie kaucyjnym pozostaje dla nich bez zmian.

Poziomy recyklingu w 2026 roku

To zmiana, która nie czeka na PPWR i działa już teraz. Roczne poziomy recyklingu odpadów opakowaniowych w latach 2022-2029 określa rozporządzenie Ministra Klimatu i Środowiska z 19 grudnia 2021 r. (Dz.U. 2021 poz. 2375), wydane na podstawie art. 20 ust. 6 ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi. W 2026 roku wynoszą one:

Poziomy rosną co roku do 2029 r. (razem 69%), a od 2030 r. obowiązują poziomy z załącznika nr 1 do ustawy (razem 70%). Obowiązek dotyczy wprowadzającego produkty w opakowaniach, którego roczna masa wprowadzonych opakowań przekracza 1 Mg. Poziom liczy się jako masa odpadów opakowaniowych poddanych recyklingowi w danym roku podzielona przez masę opakowań wprowadzonych w roku poprzednim (art. 20 ust. 2 ustawy). Opakowania wielomateriałowe mają poziomy z przepisów wydanych na podstawie art. 25 ust. 4, środki niebezpieczne w opakowaniach podlegają odrębnemu obowiązkowi z art. 18, a opakowania bezpośrednie produktów leczniczych są wyłączone.

Podstawą rozliczenia jest ewidencja. Wprowadzający prowadzi ją w postaci papierowej albo elektronicznej i przechowuje informacje przez 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, którego dotyczą (art. 22 ust. 1-2 ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi). Brak ewidencji nie zwalnia z obowiązku – masę i rodzaj opakowań ustala wtedy marszałek województwa albo wojewódzki inspektor ochrony środowiska, w razie braku danych szacunkowo (art. 22 ust. 1d-1e i art. 23 ust. 2). Więcej o rozliczaniu tych obowiązków przeczytasz w artykułach o sprawozdaniu opakowaniowym w BDO i o opłacie produktowej za opakowania.

Wyjątki i przypadki brzegowe

• Szkło a pozostałe materiały. Dobrowolność udziału w kaucji dotyczy tylko szklanych opakowań wielokrotnego użytku; plastik i puszki metalowe zostają w obowiązkowym systemie.
• Rezygnacja z kaucji. Nie oznacza zwolnienia z obowiązku, tylko własną zbiórkę według art. 34 ust. 2d.
• Mała masa opakowań. Poziomy recyklingu dotyczą wprowadzających, którzy przekraczają 1 Mg opakowań rocznie.
• Opakowania wielokrotnego użytku sprzed 11 lutego 2025 r. Nie obejmuje ich obowiązek doprowadzenia do zgodności ani wycofania z obrotu (art. 15 ust. 9 PPWR).
• Mikroprzedsiębiorca pod własną marką. Jeśli dostawca opakowań jest w Unii, to on jest wytwórcą w rozumieniu art. 15 (art. 21 akapit drugi).

Co zrobić teraz?

1. Ustal, czy jesteś wprowadzającym produkty w opakowaniach i czy roczna masa opakowań przekracza 1 Mg. Pomoże w tym artykuł czym jest BDO.

2. Sprawdź, jakie opakowania wprowadzasz (materiał, wielokrotny użytek, szkło) i porównaj z tabelami powyżej.

3. Uporządkuj ewidencję masy opakowań, bo na niej opiera się rozliczenie poziomów recyklingu.

4. Jeśli sprzedajesz opakowania pod własną marką, sprawdź, czy według art. 21 PPWR odpowiadasz jak wytwórca. Przykład: sklep sprzedający napoje w szklanych butelkach pod własną nazwą powinien zweryfikować zarówno swoją rolę wobec PPWR, jak i to, czy wchodzi w system kaucyjny. Sprzedawcom detalicznym i hurtowym pomaga też tekst o BDO w handlu detalicznym.

Jak możemy pomóc

Przedsiębiorcy często nie wiedzą, które z tych zmian dotyczą ich opakowań i jak przełożyć je na ewidencję oraz sprawozdanie w BDO. Pomagamy to ustalić i uporządkować: Etap: PPWR.

Podstawa prawna i źródła

• Ustawa o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi (tekst jednolity): art. 17, art. 20, art. 22, art. 34 i art. 40h
• Rozporządzenie (UE) 2025/40: art. 6, art. 11, art. 15, art. 21 i art. 71

Najczęściej zadawane pytania

Od kiedy obowiązuje rozporządzenie PPWR?

Rozporządzenie (UE) 2025/40 weszło w życie 11 lutego 2025 r., a co do zasady stosuje się od 12 sierpnia 2026 r. (art. 71). Część przepisów ma własne daty: kryteria wielokrotnego użytku (art. 11) obowiązują od 11 lutego 2025 r., a pozostałe wymogi, np. recyklowalność czy etykietowanie, wchodzą w późniejszych terminach.

Czy mogę zrezygnować z udziału w systemie kaucyjnym dla szklanych butelek?

Tak, ale tylko w przypadku szklanych opakowań wielokrotnego użytku: udział jest dobrowolny do 31 grudnia 2028 r. (art. 40h ust. 2a-2b ustawy o opakowaniach, Dz.U. 2026 poz. 174). Rezygnacja nie zwalnia z obowiązku, tylko kieruje do alternatywnej ścieżki własnej zbiórki (art. 34 ust. 2d). Plastikowe butelki i puszki metalowe nie mają tego wyjątku.