Do kiedy płaci się opłatę za korzystanie ze środowiska

Opłatę za korzystanie ze środowiska za dany rok kalendarzowy płaci się do 31 marca następnego roku (art. 285 ust. 2 ustawy Prawo ochrony środowiska). Podmiot korzystający ze środowiska sam ustala jej wysokość i wnosi ją na rachunek właściwego urzędu marszałkowskiego (art. 284 ust. 1 POŚ), bez wezwania organu.

Jaki jest termin zapłaty opłaty za korzystanie ze środowiska?

Opłatę za dany rok kalendarzowy wnosi się do dnia 31 marca następnego roku (art. 285 ust. 2 POŚ). Opłata za 2026 rok jest więc płatna do 31 marca 2027 roku. Obowiązują przy tym stawki z okresu, w którym faktycznie korzystano ze środowiska, a nie stawki z dnia zapłaty (art. 285 ust. 1 POŚ). Przepisy te znajdziesz w tekście jednolitym ustawy Prawo ochrony środowiska (Dz.U. 2025 poz. 647).

Przepis ust. 2 nie różnicuje terminu według wysokości opłaty. O tym, czy opłatę trzeba w ogóle wnieść, decydują progi opisane niżej. Szerzej o samej opłacie piszemy w artykule opłata za korzystanie ze środowiska.

Kto ustala wysokość opłaty i komu ją płacić?

Podmiot korzystający ze środowiska ustala we własnym zakresie wysokość należnej opłaty i wnosi ją na rachunek właściwego urzędu marszałkowskiego (art. 284 ust. 1 POŚ). Wynika z tego, że nie czeka się na decyzję administracyjną ani wezwanie organu. W praktyce oznacza to, że poprawność wyliczenia leży po stronie podmiotu, a brak wezwania z urzędu go z tego nie zwalnia.

Pojęcie „podmiotu korzystającego ze środowiska” jest szersze niż firma w potocznym rozumieniu. Według art. 3 pkt 20 POŚ obejmuje ono:

• przedsiębiorców oraz przedsiębiorców zagranicznych, a także osoby prowadzące działalność wytwórczą w rolnictwie (uprawy, chów lub hodowla zwierząt, ogrodnictwo, warzywnictwo, leśnictwo, rybactwo śródlądowe),
• jednostki organizacyjne niebędące przedsiębiorcami,
• osoby fizyczne, ale tylko w zakresie, w jakim ich korzystanie ze środowiska wymaga pozwolenia.

Ogólne omówienie tego, co oznacza korzystanie ze środowiska, znajdziesz w tekście korzystanie ze środowiska.

Czy wykaz ma ten sam termin co opłata?

Tak. Wykaz składa się marszałkowi województwa w terminie z art. 285 ust. 2 POŚ (art. 286 ust. 1 POŚ), czyli również do 31 marca. Jest to jeden wspólny termin dla zapłaty i dla wykazu. Wykaz ma dwie części: szczegółowe dane o zakresie korzystania ze środowiska i wysokości opłat oraz zbiorcze zestawienie tych danych. Sposób i wzory wykazów określa rozporządzenie wykonawcze wydane na podstawie art. 286 ust. 6 POŚ.

Niezapłacona opłata wynikająca ze złożonego wykazu stanowi podstawę do wystawienia tytułu wykonawczego (art. 286 ust. 4 POŚ).

Termin 31 marca nie pokrywa się z terminem rocznego sprawozdania w BDO, które podmioty zobowiązane składają do 15 marca za poprzedni rok (art. 76 ust. 1 ustawy o odpadach), więc trzeba planować je osobno. Opłaty rejestrowe i roczne w BDO to inny temat, opisany w artykule opłata rejestrowa i roczna w BDO.

Kiedy opłaty nie trzeba wnosić lub składać wykazu?

Progi z art. 289 ust. 1 POŚ liczy się osobno dla każdego rodzaju korzystania ze środowiska wymienionego w art. 273 ust. 1 POŚ:

• Zgodnie z art. 289 ust. 1 zdanie pierwsze POŚ opłaty z tytułu danego rodzaju korzystania, której roczna wysokość nie przekracza 800 zł, nie wnosi się. Dotyczy to też opłaty równej dokładnie 800 zł (art. 289 ust. 1 POŚ).
• Zgodnie z art. 289 ust. 1 zdanie drugie POŚ, gdy roczna opłata z tytułu danego rodzaju korzystania nie przekracza 100 zł, nie przedkłada się także wykazu.

W praktyce oznacza to trzy przedziały dla danego rodzaju korzystania (art. 289 ust. 1 POŚ):

Progi dotyczą każdego rodzaju korzystania z osobna, a nie sumy wszystkich opłat. Przy jednym rodzaju korzystania wykaz może być niepotrzebny, a przy innym nadal obowiązkowy. Art. 289 ust. 2 POŚ stanowi: „Sejmik województwa może, w drodze aktu prawa miejscowego, uchwalić podwyższenie kwoty, o której mowa w ust. 1, jednak nie więcej niż do 50%”. W naszej ocenie chodzi o próg 800 zł z pierwszego zdania art. 289 ust. 1 POŚ, a nie o próg 100 zł dotyczący wykazu. Przed rozliczeniem warto sprawdzić w urzędzie marszałkowskim lub w prawie miejscowym swojego województwa, czy taka uchwała obowiązuje.

Co zrobić przed 31 marca?

Przed terminem przejdź przez cztery kroki:

1. Ustal wysokość opłaty za każdy rodzaj korzystania ze środowiska według stawek obowiązujących w roku, którego dotyczy rozliczenie (art. 284 ust. 1 i art. 285 ust. 1 POŚ).

2. Sprawdź progi 800 zł i 100 zł (art. 289 ust. 1 POŚ) i ustal, za które rodzaje korzystania trzeba płacić, a za które tylko złożyć wykaz.

3. Wpłać opłatę na rachunek właściwego urzędu marszałkowskiego i złóż wykaz marszałkowi województwa, oba do 31 marca (art. 285 ust. 2 i art. 286 ust. 1 POŚ).

4. Jeśli składasz roczne sprawozdanie w BDO, zaplanuj je osobno: jego termin wypada wcześniej, 15 marca (art. 76 ust. 1 ustawy o odpadach).

Przy wątpliwościach co do wyliczenia, progów lub rachunku warto skontaktować się z urzędem marszałkowskim albo z RejestracjaBDO.pl.

Stan prawny na: 2026-10-13

Podstawa prawna i źródła

• Ustawa – Prawo ochrony środowiska (tekst jednolity: Dz.U. 2025 poz. 647)

Najczęściej zadawane pytania

Czy trzeba czekać na wezwanie z urzędu marszałkowskiego?

Nie. Podmiot korzystający ze środowiska ustala wysokość opłaty we własnym zakresie i wnosi ją na rachunek urzędu marszałkowskiego (art. 284 ust. 1 POŚ). Jeśli opłata wynika ze złożonego wykazu, a nie została zapłacona, wykaz może być podstawą tytułu wykonawczego (art. 286 ust. 4 POŚ). Podobne zagadnienia opisujemy w artykule korzystanie ze środowiska.

Czy 31 marca to też termin sprawozdania w BDO?

Nie. Opłatę i wykaz rozlicza się do 31 marca (art. 285 ust. 2 i art. 286 ust. 1 POŚ), a roczne sprawozdanie w BDO składa się do 15 marca (art. 76 ust. 1 ustawy o odpadach). To dwa odrębne systemy sprawozdawcze, więc warto prowadzić dla nich osobny kalendarz. O opłatach w BDO przeczytasz w artykule opłata rejestrowa i roczna w BDO.