Elektrośmieci to zużyty sprzęt elektryczny i elektroniczny, czyli sprzęt stanowiący odpady wraz z częściami składowymi, podzespołami i materiałami eksploatacyjnymi w momencie pozbywania się go (art. 4 pkt 24 ustawy z 11 września 2015 r. o zużytym sprzęcie elektrycznym i elektronicznym). Sprzętem jest urządzenie zależne od prądu lub pól elektromagnetycznych, zaprojektowane do napięcia do 1000 V AC i 1500 V DC (art. 4 pkt 13).
Jak ustawa definiuje sprzęt i zużyty sprzęt?
Ustawa z 11 września 2015 r. o zużytym sprzęcie elektrycznym i elektronicznym (dalej: ustawa o ZSEE) buduje pojęcie elektrośmieci z dwóch definicji. Według art. 4 pkt 13 sprzęt to urządzenie, którego prawidłowe działanie zależy od dopływu prądu elektrycznego lub od pól elektromagnetycznych, oraz urządzenie do wytwarzania, przesyłu lub pomiaru prądu lub pól. Musi ono być zaprojektowane do użytku przy napięciu nieprzekraczającym 1000 V dla prądu przemiennego oraz 1500 V dla prądu stałego.
Zgodnie z art. 4 pkt 24 ustawy o ZSEE zużyty sprzęt to sprzęt stanowiący odpady w rozumieniu ustawy o odpadach, łącznie ze wszystkimi częściami składowymi, podzespołami i materiałami eksploatacyjnymi stanowiącymi część sprzętu w momencie pozbywania się go. Warto zweryfikować w tekście jednolitym ustawy o ZSEE (Dz.U. 2024 poz. 573), czy konkretne urządzenie mieści się w progach napięcia z art. 4 pkt 13.
Kto jest wprowadzającym, a kto dystrybutorem?
Art. 4 pkt 2 ustawy o ZSEE określa dystrybutora jako osobę fizyczną, jednostkę organizacyjną niemającą osobowości prawnej lub osobę prawną w łańcuchu dostaw, która udostępnia na rynku sprzęt. Dystrybutor może być jednocześnie wprowadzającym sprzęt.
Wprowadzającym według art. 4 pkt 20 ustawy o ZSEE jest podmiot z siedzibą w Polsce, który:
- pod własną marką produkuje lub wprowadza do obrotu sprzęt,
- odsprzedaje pod własną marką sprzęt wytworzony przez inny podmiot (chyba że widnieje na nim marka pierwotnego wprowadzającego),
- wprowadza do obrotu na terytorium kraju sprzęt pochodzący z innego państwa członkowskiego lub państwa trzeciego.
Podmiot realizujący wyłącznie finansowanie w ramach umowy finansowej (art. 4 pkt 11 ustawy o ZSEE) nie jest wprowadzającym, chyba że jednocześnie działa jako wprowadzający.
Jakiego sprzętu ustawa nie obejmuje?
Art. 2 ust. 2 pkt 1-11 ustawy o ZSEE wymienia sprzęt, do którego ustawy nie stosuje się. Wyłączenia są przedmiotowe, czyli dotyczą rodzaju sprzętu, a nie wielkości firmy czy ilości wprowadzanego sprzętu.
| Pkt | Wyłączony sprzęt (art. 2 ust. 2 ustawy o ZSEE) |
|---|---|
| 1 | niezbędny dla ochrony podstawowych interesów bezpieczeństwa państw członkowskich, w tym broń, amunicja oraz materiały wojskowe przeznaczone wyłącznie do celów wojskowych |
| 2 | specjalnie zaprojektowany i zainstalowany jako część urządzenia wyłączonego z ustawy, który może spełniać swoją funkcję tylko jako część tego urządzenia |
| 3 | żarówki żarnikowe |
| 4 | przeznaczony do wystrzeliwania w przestrzeń kosmiczną |
| 5 | wielkogabarytowe stacjonarne narzędzia przemysłowe |
| 6 | wielkogabarytowe stałe instalacje (z wyłączeniem urządzeń, które nie są specjalnie zaprojektowane i zainstalowane jako ich część) |
| 7 | środki transportu osób lub towarów, z wyłączeniem nieposiadających homologacji elektrycznych pojazdów dwukołowych |
| 8 | maszyny ruchome nieporuszające się po drogach, udostępniane wyłącznie do użytku profesjonalnego |
| 9 | sprzęt przeznaczony wyłącznie do celów badań i rozwoju, udostępniany wyłącznie w ramach transakcji B2B |
| 10 | wyroby medyczne i wyroby medyczne do diagnostyki in vitro (wraz z wyposażeniem), gdy mogą być źródłem zakażeń przed zakończeniem okresu eksploatacji |
| 11 | informatyczne nośniki danych wykorzystywane do przetwarzania danych osobowych w rozumieniu ustawy z 14 grudnia 2018 r. o ochronie danych osobowych przetwarzanych w związku z zapobieganiem i zwalczaniem przestępczości |
Z art. 2 ust. 2 pkt 7 wynika, że elektryczne pojazdy dwukołowe bez homologacji pozostają w zakresie ustawy. Z pkt 10 wynika, że wyroby medyczne, które nie mogą być źródłem zakażeń, podlegają ustawie. Odrębną kwestią jest częściowe zwolnienie małych wprowadzających z art. 2 ust. 3 ustawy o ZSEE; więcej w artykule jaką ulgę ma mały wprowadzający sprzęt elektryczny.
Co wolno zrobić z elektrośmieciami?
Art. 34 ustawy o ZSEE stanowi: zakazuje się umieszczania zużytego sprzętu łącznie z innymi odpadami. Jak postąpić ze starym sprzętem domowym, opisuje artykuł co zrobić ze starą lodówką, pralką lub telewizorem.
Art. 37 ust. 1 ustawy o ZSEE nakłada na dystrybutora obowiązek nieodpłatnego odbioru zużytego sprzętu pochodzącego z gospodarstw domowych w punkcie sprzedaży, o ile zużyty sprzęt jest tego samego rodzaju i pełnił te same funkcje co sprzęt sprzedawany.
Kiedy firma musi wpisać się do rejestru BDO?
Według art. 50 ust. 1 pkt 3 lit. a ustawy o odpadach marszałek województwa dokonuje wpisu do rejestru BDO na wniosek wprowadzających sprzęt lub autoryzowanych przedstawicieli. Dotyczy to więc firm spełniających definicję z art. 4 pkt 20 ustawy o ZSEE, a nie każdego sprzedawcy.
Wyjątek z art. 25 ust. 1 ustawy o ZSEE: wprowadzający, który wprowadza do obrotu sprzęt pochodzący od producenta, nie musi wykonywać obowiązków z tej ustawy, o ile łącznie: autoryzowany przedstawiciel tego producenta jest wpisany do rejestru oraz wprowadzający przekazał mu wszelkie dane niezbędne do wykonywania tych obowiązków.
Co zrobić teraz?
1. Sprawdź, czy urządzenie mieści się w definicji sprzętu (art. 4 pkt 13 ustawy o ZSEE) i nie podpada pod żadne wyłączenie z art. 2 ust. 2 tej ustawy.
2. Ustal rolę firmy: dystrybutor (art. 4 pkt 2 ustawy o ZSEE) czy wprowadzający (art. 4 pkt 20 ustawy o ZSEE).
3. Jeśli firma jest wprowadzającym, złóż wniosek o wpis do rejestru BDO do marszałka województwa właściwego ze względu na miejsce zamieszkania lub siedzibę podmiotu (art. 49 ust. 3 i art. 50 ust. 1 pkt 3 lit. a ustawy o odpadach), chyba że zachodzi wyjątek z art. 25 ust. 1 ustawy o ZSEE. Warto zweryfikować w urzędzie marszałkowskim własnego województwa, jak ten organ wskazuje właściwość w Twoim przypadku.
4. Dalsze kroki dla wprowadzającego opisują artykuły: kto, do kiedy i w jakiej formie składa sprawozdanie wprowadzającego sprzęt elektryczny i elektroniczny oraz sprawozdanie BDO dla elektroniki.
Źródła: ustawa o ZSEE, tekst jednolity Dz.U. 2024 poz. 573 oraz ustawa o odpadach, tekst jednolity Dz.U. 2026 poz. 1328 z późn. zm..
Stan prawny na: 2026-10-28
Podstawa prawna i źródła
Masz pytania o rejestrację BDO lub aktualizację wpisu? Skontaktuj się z naszym ekspertem — bezpłatnie.
Sprawdź obowiązki BDO →
