Tak — agregat prądotwórczy KOBiZE to temat, który dotyczy szerokiej grupy przedsiębiorców, od firm budowlanych po właścicieli hal produkcyjnych z zasilaniem awaryjnym. Każde urządzenie spalające olej napędowy lub benzynę stanowi źródło emisji do powietrza i może podlegać obowiązkowi raportowania do Krajowej bazy o emisjach gazów cieplarnianych i innych substancji. Obowiązek ten dotyczy zarówno agregatów stacjonarnych, jak i przenośnych — kluczowa jest moc urządzenia i faktyczny czas jego pracy. Ustawa o systemie zarządzania emisjami nie przewiduje kary pieniężnej za zignorowanie tego obowiązku, ale KOBiZE może wezwać do złożenia raportu.
Czym jest KOBiZE i kto jest zobowiązany do raportowania?
KOBiZE (Krajowy Ośrodek Bilansowania i Zarządzania Emisjami) prowadzi Krajową bazę emisji, do której podmioty korzystające ze środowiska mają obowiązek przekazywać dane o emisjach gazów cieplarnianych i innych substancji wprowadzanych do powietrza. Obowiązek ten wynika z art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 17 lipca 2009 r. o systemie zarządzania emisjami gazów cieplarnianych i innych substancji (Dz.U. 2026 poz. 526 ze zm.) i obejmuje każdego podmiot korzystający ze środowiska w rozumieniu Prawa ochrony środowiska.
Podmiotem korzystającym ze środowiska jest każdy przedsiębiorca — niezależnie od wielkości firmy — który eksploatuje instalację emitującą substancje do powietrza. Silnik spalinowy agregatu prądotwórczego emituje dwutlenek węgla (CO₂), tlenki azotu (NOₓ) oraz tlenek węgla (CO), co automatycznie kwalifikuje go jako instalację w rozumieniu przepisów środowiskowych. Nie ma znaczenia, czy agregat jest użytkowany przez spółkę giełdową, czy małego wykonawcę budowlanego.
Raport do KOBiZE składa się do 28 lutego roku następującego po roku sprawozdawczym, wyłącznie elektronicznie za pośrednictwem systemu Krajowej bazy dostępnego pod adresem krajowabaza.kobize.pl. Ustawa nie przewiduje kary pieniężnej za brak raportu, ale obowiązek jego złożenia pozostaje w mocy.
Kiedy agregat prądotwórczy KOBiZE objęty jest obowiązkiem raportowania?
Podstawowy obowiązek raportowania do Krajowej bazy KOBiZE (art. 7 ust. 1 ustawy o systemie zarządzania emisjami gazów cieplarnianych i innych substancji) nie ma progu mocy — obejmuje także małe agregaty. Próg 1 MW nominalnej mocy cieplnej ma znaczenie wyłącznie w procedurze korekty raportu z art. 8 tej ustawy, a nie dla samego obowiązku raportowania.
Co istotne, obowiązek raportowania agregatu prądotwórczego KOBiZE powstaje niezależnie od tego, ile godzin w roku urządzenie faktycznie pracuje. Nawet agregat zasilania awaryjnego uruchamiany wyłącznie podczas testów generuje emisje, które należy wykazać. Każda litr zużytego paliwa odpowiada konkretnej ilości wyemitowanego CO₂ obliczanej według wskaźników emisji IPCC (dla oleju napędowego: ok. 2,65 kg CO₂/litr, dla benzyny: ok. 2,31 kg CO₂/litr).
Niezależnie od raportowania do Krajowej bazy firma może być zobowiązana do uiszczania opłaty za korzystanie ze środowiska zgodnie z ustawą Prawo ochrony środowiska. Obie kwestie warto sprawdzić łącznie.
Czy stacjonarny agregat awaryjny i przenośny agregat budowlany są traktowane tak samo?
Z punktu widzenia przepisów środowiskowych — tak. Ustawa Prawo ochrony środowiska (Dz.U. 2025 poz. 647 ze zm.) definiuje instalację jako stacjonarne urządzenie techniczne, ale obejmuje nią również urządzenia przenośne, jeśli są eksploatowane w związku z działalnością prowadzoną przez podmiot korzystający ze środowiska. Przenośny agregat na placu budowy spełnia tę definicję.
Agregat stacjonarny jako zasilanie awaryjne (np. w centrum danych, szpitalu lub centrum logistycznym) z reguły ma wysoką nominalną moc cieplną — często 2–5 MW lub więcej. Obowiązek raportowania agregatu prądotwórczego KOBiZE jest w tym przypadku bezdyskusyjny. Agregat budowlany jest zazwyczaj mniejszy, ale również podlega raportowaniu — obowiązek nie zależy od mocy urządzenia.
W obu przypadkach należy zebrać dane o: typie i ilości spalonego paliwa, liczbie godzin pracy oraz nominalnej mocy cieplnej silnika. Dane te stanowią podstawę do prawidłowego obliczenia emisji w systemie Krajowej bazy. Producent agregatu podaje moc cieplną lub zużycie paliwa przy pełnym obciążeniu w dokumentacji technicznej urządzenia.
Jakie kary grożą za brak zgłoszenia agregatu do KOBiZE?
Ustawa o systemie zarządzania emisjami gazów cieplarnianych i innych substancji nie przewiduje kary pieniężnej za niezłożenie rocznego raportu do Krajowej bazy KOBiZE ani za jego złożenie po terminie. Krajowy ośrodek może natomiast wezwać do korekty raportu (art. 8 tej ustawy).
Warto pamiętać, że eksploatacja agregatu wiąże się też z obowiązkami z zakresu ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (Dz.U. 2023 poz. 1587). Zużyty olej silnikowy ze zmiany oleju w silniku agregatu to odpad niebezpieczny (kod 13 02 05* lub 13 02 08*), a zużyte filtry olejowe to kod 16 01 07*. Brak rejestracji w BDO i ewidencji tych odpadów może skutkować karą administracyjną na podstawie art. 194 ustawy o odpadach — do 1 000 000 zł w najpoważniejszych przypadkach.
Łączne zaniedbanie obu obowiązków — brak raportu KOBiZE i brak ewidencji odpadów w BDO — to podwójne ryzyko finansowe i reputacyjne. Organy inspekcji ochrony środowiska coraz skuteczniej łączą weryfikację obu systemów podczas kontroli, co oznacza, że niezgodności wykrywane są szybciej niż jeszcze kilka lat temu.
Jak krok po kroku wypełnić obowiązek raportowania agregatu w KOBiZE?
Krok 1: Rejestracja w systemie Krajowej bazy. Podmiot korzystający ze środowiska rejestruje się na stronie Krajowej bazy KOBiZE, zakłada konto i wprowadza dane identyfikacyjne firmy oraz lokalizacje, w których eksploatowane są urządzenia emitujące substancje do powietrza. Rejestracja jest bezpłatna i jednorazowa.
Krok 2: Zebranie danych o paliwie i czasie pracy. Za każdy rok kalendarzowy należy zgromadzić dokumenty potwierdzające zakup paliwa (faktury za olej napędowy lub benzynę) oraz — jeśli to możliwe — ewidencję godzin pracy agregatu. Dane te są podstawą do obliczenia ilości wyemitowanego CO₂, NOₓ, SO₂ i innych substancji zgodnie z metodologią wskazaną w rozporządzeniu Ministra Klimatu.
Krok 3: Obliczenie emisji i złożenie raportu. System Krajowej bazy zawiera wbudowany kalkulator emisji. Po wprowadzeniu danych o paliwie i mocy urządzenia system automatycznie wyliczy emisje. Raport za poprzedni rok należy zatwierdzić i przesłać elektronicznie do 28 lutego. Po tej dacie możliwość edycji zostaje zablokowana, a opóźnienie wymaga kontaktu z IOŚ.
Krok 4: Weryfikacja obowiązków BDO. Równolegle warto sprawdzić, czy firma posiada aktywny wpis w rejestrze BDO jako wytwórca odpadów niebezpiecznych (zużytych olejów, filtrów) i czy prawidłowo prowadzi ewidencję oraz wystawia KPO przy przekazaniu odpadów odbiorcy. Jeśli nie masz pewności co do zakresu swoich obowiązków, skorzystaj z weryfikacji obowiązku KOBiZE dostępnej online.
Agregat prądotwórczy a BDO — co jeszcze musisz wiedzieć?
Eksploatacja agregatu prądotwórczego generuje odpady niemal zawsze — olej silnikowy wymaga wymiany co kilkaset godzin pracy. Nawet jeśli agregat działa zaledwie kilka dni w roku, zużyty olej musi trafić do uprawnionego odbiorcy i zostać rozliczony w systemie BDO. Firma musi posiadać aktywny wpis w Rejestrze BDO jako wytwórca odpadów niebezpiecznych, zanim przekaże pierwszy litr zużytego oleju.
Firmy, które dotychczas nie zarejestrowały się w BDO lub nie są pewne, czy ich działalność rodzi obowiązki ewidencyjne, powinny jak najszybciej sprawdzić obowiązek rejestracji BDO. Prowadzenie działalności bez wymaganego wpisu podlega administracyjnej karze pieniężnej od 1 000 zł do 1 000 000 zł (art. 194 ust. 1 pkt 5 w związku z ust. 3 ustawy o odpadach), a niezłożenie wniosku o wpis — karze aresztu albo grzywny (art. 179).
Jeśli Twoja firma prowadzi już rejestr BDO, upewnij się, że kody odpadów wykazywane w systemie obejmują faktycznie wytwarzane odpady z agregatu. Typowe błędy to brak kodu 13 02 05* (olej silnikowy mineralny) lub niewystawianie elektronicznej KPO przy każdym przekazaniu odpadów. Prawidłowe rozliczenie wszystkich odpadów wymaga złożenia sprawozdania odpadowego BDO do 15 marca za rok poprzedni.
FAQ — najczęstsze pytania o agregat prądotwórczy i KOBiZE
Czy przenośny agregat prądotwórczy na budowie wymaga zgłoszenia do KOBiZE?
Tak. Przenośny agregat spalający olej napędowy lub benzynę jest traktowany jako urządzenie spalania paliw objęte obowiązkiem raportowania do KOBiZE — obowiązek z art. 7 ust. 1 ustawy o systemie zarządzania emisjami gazów cieplarnianych i innych substancji nie zależy od progu mocy. Obowiązek dotyczy każdego eksploatującego, niezależnie od branży i czasu pracy urządzenia w ciągu roku.
Do kiedy należy złożyć raport do KOBiZE za poprzedni rok?
Raport do Krajowej bazy KOBiZE za poprzedni rok kalendarzowy należy złożyć do 28 lutego roku następnego. Termin ten wynika z art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 17 lipca 2009 r. o systemie zarządzania emisjami gazów cieplarnianych i innych substancji. Raport składa się wyłącznie elektronicznie — papierowe wersje nie są akceptowane.
Jaka kara grozi za brak raportu KOBiZE?
Ustawa o systemie zarządzania emisjami gazów cieplarnianych i innych substancji (t.j. Dz.U. 2026 poz. 526) nie przewiduje kary pieniężnej za brak ani za spóźnienie rocznego raportu KOBiZE, ale obowiązek złożenia raportu do końca lutego nadal obowiązuje. Ponadto podmiot może zostać zobowiązany do uzupełnienia zaległych raportów za wszystkie lata, w których obowiązek istniał.
Czy agregat prądotwórczy może jednocześnie generować obowiązki BDO?
Tak. Eksploatacja agregatu generuje odpady w postaci zużytego oleju silnikowego (kod 13 02 05* lub 13 02 08*) oraz zużytych filtrów olejowych (kod 16 01 07*). Wytwórca tych odpadów niebezpiecznych jest zobowiązany do rejestracji w BDO, prowadzenia elektronicznej ewidencji odpadów i wystawiania Kart Przekazania Odpadów (KPO) przed każdym przekazaniem odpadów uprawnionemu odbiorcy. Brak tych działań narusza art. 194 ustawy o odpadach z dnia 14 grudnia 2012 r.
Potrzebujesz pomocy z KOBiZE lub BDO dla swojej firmy?
Obowiązki środowiskowe związane z agregatem prądotwórczym obejmują równocześnie raportowanie do KOBiZE i ewidencję odpadów w BDO. Połączenie tych dwóch systemów sprawia, że błędy są kosztowne — a ich naprawienie po kontroli trudniejsze niż profilaktyczne uregulowanie sprawy. Nasi eksperci przeanalizują sytuację Twojej firmy i przeprowadzą Cię przez cały proces bez zbędnego stresu.
Skorzystaj z kompleksowej obsługi BDO i zyskaj pewność, że Twoja firma spełnia wszystkie wymagania ustawy o odpadach — od rejestracji, przez ewidencję, po roczne sprawozdanie. Nasz zespół zadba o terminowe i prawidłowe rozliczenie każdego obowiązku środowiskowego.
Zamów obsługę BDO i KOBiZE — bez ryzyka kar
Autor: Piotr Chudeusz, ekspert ds. BDO i środowiska | Aktualizacja: 2025 r. | Podstawa prawna: ustawa z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (Dz.U. 2023 poz. 1587); ustawa z dnia 17 lipca 2009 r. o systemie zarządzania emisjami gazów cieplarnianych i innych substancji; ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz.U. 2025 poz. 647 ze zm.)
Zamów obsługę BDO online
Zamów teraz →
Masz pytania o rejestrację BDO lub aktualizację wpisu? Skontaktuj się z naszym ekspertem — bezpłatnie.
Sprawdź obowiązki BDO →
