Sama obecność dwóch materiałów nie oznacza dwóch opakowań, bo opakowanie może być wykonane z jakiegokolwiek materiału (art. 3 ust. 1 ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi). Przepis nie rozstrzyga jednak wprost, jak policzyć karton z okienkiem z folii, więc w swoim przypadku warto to potwierdzić w kompetentnym urzędzie.
Stan prawny na: 2026-10-13
Co mówi ustawa o materiale opakowania?
Ustawa z 13 czerwca 2013 r. o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi definiuje opakowanie jako wyrób, w tym wyrób bezzwrotny, wykonany z jakiegokolwiek materiału, przeznaczony do przechowywania, ochrony, przewozu, dostarczania lub prezentacji produktów, od surowców do towarów przetworzonych (art. 3 ust. 1). Definicja nie wiąże opakowania z jednym tworzywem. Karton z naklejoną folią i zwykły karton mieszczą się w niej tak samo, o ile wyrób pełni wymienione funkcje.
Okienko w kartonie służy prezentacji produktu, a często także jego ochronie przed kurzem. To dwie z funkcji z art. 3 ust. 1. Dlatego pytanie, które warto sobie zadać, nie brzmi „z ilu materiałów jest karton”, tylko „czy okienko jest częścią opakowania, które pełni te funkcje”.
Czym jest część składowa opakowania i element pomocniczy?
Art. 3 ust. 2 ustawy wylicza, co uważa się za opakowanie. Obejmuje to wyrób spełniający funkcje opakowania, bez uszczerbku dla innych funkcji, jakie może spełniać, z wyłączeniem wyrobu, którego wszystkie elementy są przeznaczone do wspólnego użycia, spożycia lub usunięcia, stanowiącego integralną część produktu i niezbędnego do przechowywania, utrzymywania lub zabezpieczania produktu w całym cyklu i okresie jego funkcjonowania (pkt 1). Obejmuje też wyrób spełniający funkcje opakowania, który został wytworzony i jest przeznaczony do wypełniania w punkcie sprzedaży, oraz wyrób jednorazowego użytku sprzedany, wypełniony, wytworzony lub przeznaczony do wypełniania w punkcie sprzedaży (pkt 2 lit. a i b).
Dla kartonu z okienkiem najważniejszy jest pkt 3: za opakowanie uważa się również część składową opakowania oraz złączony z opakowaniem element pomocniczy, spełniające funkcje opakowania. Folia okienka jest złączona z kartonem na stałe, więc w świetle tego przepisu można ją czytać jako część składową tego samego opakowania, a nie jako osobny wyrób.
Czego przepis nie rozstrzyga?
Ustawa mówi, co jest opakowaniem, ale nie opisuje wprost kartonu z okienkiem foliowym. Nie ma w niej zdania, że taki wyrób jest jednym opakowaniem z dwóch materiałów albo dwoma opakowaniami. Wynika z tego jedynie to, że o kwalifikacji nie decyduje liczba materiałów, a funkcje, które pełni wyrób i jego części.
Pamiętaj więc, że przytoczone przepisy nie przesądzają Twojej sytuacji. Zanim przyjmiesz jedną z możliwych kwalifikacji, potwierdź ją w kompetentnym urzędzie.
Nie myl tego z pojęciem opakowania wielomateriałowego. Ustawa definiuje je wąsko: to opakowanie wykonane co najmniej z dwóch warstw różnych materiałów, które nie mogą być ręcznie oddzielone i które tworzą integralną całość, składającą się z pojemnika wewnętrznego i obudowy zewnętrznej, napełnianą, przechowywaną, transportowaną i opróżnianą w takiej formie (art. 8 pkt 10 ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi). Samo połączenie kartonu z okienkiem z folii nie oznacza więc automatycznie, że jest to opakowanie wielomateriałowe w rozumieniu ustawy.
Jak można odczytać przepisy i jak się zabezpieczyć?
| Odczytanie | Co z niego wynika dla kartonu z okienkiem | Jak się zabezpieczyć |
|---|---|---|
| Okienko jako część składowa opakowania (art. 3 ust. 2 pkt 3) | Karton i folia tworzą jedno opakowanie wykonane z dwóch materiałów | Udokumentuj, z czego składa się wyrób i jakie funkcje pełni okienko |
| Okienko jako osobny wyrób spełniający funkcje opakowania (art. 3 ust. 1) | Karton i folia są rozpatrywane jako dwa elementy, każdy z własnego materiału | Zachowaj dane o każdym materiale osobno, tak by dało się je przeliczyć na oba odczytania |
Tabela 1. Dwa odczytania przepisów o definicji opakowania. Podstawa: art. 3 ust. 1 i ust. 2 pkt 3 ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi. Tabela opisuje odczytania, nie rozstrzyga, które jest właściwe.
Żadne z tych odczytań nie zmienia tego, że przepisy nie podają, jak policzyć okienko. Dlatego najbezpieczniej mieć dane w postaci, z której da się policzyć wynik w każdym wariancie.
Przykład: karton na ciastka z okienkiem
Producent ciastek pakuje je w karton z okienkiem z folii. Okienko pokazuje produkt klientowi w sklepie i chroni zawartość. Firma nie pyta więc, czy folia jest „drugim opakowaniem”, tylko ustala dwie rzeczy: z czego składa się wyrób (karton, folia, ewentualnie klej lub powłoka) i jaką funkcję pełni okienko. Notatkę z tego zachowuje razem z kartą produktu. Gdy urząd lub kontrahent zapyta, z czego składa się opakowanie, firma pokaże te dane zamiast zgadywać.
Co zrobić teraz?
1. Opisz karton: z czego jest wykonany, z czego jest okienko i jak jest z nim złączone.
2. Zapisz, jakie funkcje pełni okienko: prezentację produktu, jego ochronę, a może obie.
3. Sprawdź, czy okienko jest złączone z kartonem na stałe, czy to osobny element.
4. Zachowaj masę kartonu i masę folii osobno.
5. Jeśli kwalifikacja ma wpływ na Twoje rozliczenia, potwierdź ją w kompetentnym urzędzie, zanim ją przyjmiesz.
Przepisy o wpisie do rejestru i sprawozdaniach to osobny temat. Przy opakowaniach z folii pomocny będzie tekst o tym, czy darmowe torby foliowe też trzeba wykazać w sprawozdaniu. Terminy opisuje strona o sprawozdaniu o reklamówkach foliowych, a o opłacie recyklingowej piszemy w artykule o sprawozdaniu o reklamówkach i opłacie recyklingowej. Gdy prowadzicie działalność wspólnie, zajrzyj do case study o spółce cywilnej i wpisie do BDO.
Najczęściej zadawane pytania
Czy opakowanie musi być zrobione z jednego materiału?
Nie. Ustawa mówi o wyrobie wykonanym z jakiegokolwiek materiału, więc kartonu z folią nie wyklucza sama różnorodność tworzyw.
Co jeszcze ustawa uznaje za opakowanie?
Oprócz wyrobu pełniącego funkcje opakowania także wyrób wytworzony i przeznaczony do wypełniania w punkcie sprzedaży, wyrób jednorazowego użytku sprzedany, wypełniony, wytworzony lub przeznaczony do wypełniania w punkcie sprzedaży oraz część składową opakowania i złączony z nim element pomocniczy, które spełniają funkcje opakowania (art. 3 ust. 2 ustawy).
Podstawa prawna i źródła
- Ustawa z 13 czerwca 2013 r. o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi – tekst jednolity: art. 3 ust. 1 i ust. 2.
Masz pytania o rejestrację BDO lub aktualizację wpisu? Skontaktuj się z naszym ekspertem — bezpłatnie.
Sprawdź obowiązki BDO →
