Kiedy firma płaci za pobór wody i odprowadzanie ścieków?
Firma płaci opłatę za usługi wodne za pobór wód podziemnych lub powierzchniowych i za wprowadzanie ścieków do wód lub do ziemi (art. 268 ust. 1 Prawa wodnego). Opłaty za pobór wód z morskich wód wewnętrznych nie ponosi się (art. 268 ust. 3), a przy poborze do celów górniczych obowiązują dodatkowe ograniczenia (art. 268 ust. 2).
Za co dokładnie powstaje opłata za usługi wodne?
Przepis wiąże opłatę z konkretną czynnością, a nie z samym prowadzeniem firmy. Zgodnie z art. 268 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. – Prawo wodne opłatę za usługi wodne uiszcza się za pobór wód podziemnych lub wód powierzchniowych. Zgodnie z art. 268 ust. 1 pkt 2 tej samej ustawy opłatę uiszcza się też za wprowadzanie ścieków do wód lub do ziemi.
To dwie odrębne podstawy. Firma może podlegać jednej z nich albo obu, zależnie od tego, co faktycznie robi. W praktyce oznacza to, że punktem wyjścia jest ustalenie, czy w firmie występuje pobór wody z ujęcia oraz czy ścieki trafiają do wód lub do ziemi.
Kiedy opłaty nie ponosi się albo ponosi się ją w ograniczonym zakresie?
Prawo wodne przewiduje dwa przypadki szczególne, oba dotyczą poboru wód:
- Pobór wód z morskich wód wewnętrznych nie jest objęty opłatą, o której mowa w art. 268 ust. 1 pkt 1 (art. 268 ust. 3 Prawa wodnego).
- Przy poborze wód podziemnych lub powierzchniowych do wydobywania węgla kamiennego i węgla brunatnego (lignitu) oraz do pozostałego górnictwa i wydobywania opłatę ponosi się wyłącznie za pobór wody z ujęć, które nie należą do systemów odwadniania zakładów górniczych (art. 268 ust. 2 Prawa wodnego).
Przepisy te nie wprowadzają wyjątków dla wprowadzania ścieków z art. 268 ust. 1 pkt 2.
Jak to wygląda w skrócie?
| Sytuacja | Czy powstaje opłata | Podstawa |
|---|---|---|
| Pobór wód podziemnych lub powierzchniowych | Tak | art. 268 ust. 1 pkt 1 Prawa wodnego |
| Wprowadzanie ścieków do wód lub do ziemi | Tak | art. 268 ust. 1 pkt 2 Prawa wodnego |
| Pobór wód do celów górniczych z ujęć należących do systemów odwadniania zakładów górniczych | Nie | art. 268 ust. 2 Prawa wodnego |
| Pobór wód do celów górniczych z pozostałych ujęć | Tak | art. 268 ust. 2 w związku z ust. 1 pkt 1 Prawa wodnego |
| Pobór wód z morskich wód wewnętrznych | Nie | art. 268 ust. 3 Prawa wodnego |
Tabela pokazuje samą zasadę z art. 268. Wysokość opłaty i sposób jej rozliczania wynikają z innych przepisów, których ten artykuł nie omawia.

Jak sprawdzić, czy opłata dotyczy twojej firmy?
Najpierw rozdziel dwa obszary: wodę, którą firma pobiera, oraz ścieki, które odprowadza. Dla każdego z nich zadaj sobie osobne pytanie.
1. Czy firma pobiera wodę podziemną lub powierzchniową, czyli korzysta z własnego ujęcia? Jeśli tak, obowiązuje art. 268 ust. 1 pkt 1.
2. Czy ścieki z firmy są wprowadzane do wód lub do ziemi? Jeśli tak, obowiązuje art. 268 ust. 1 pkt 2.
3. Czy firma działa w górnictwie lub wydobywaniu? Wtedy sprawdź, z jakiego ujęcia pochodzi woda, bo art. 268 ust. 2 ogranicza opłatę do ujęć spoza systemów odwadniania zakładów górniczych.
4. Czy woda pochodzi z morskich wód wewnętrznych? Wtedy opłaty za pobór nie ponosi się (art. 268 ust. 3).
Przykład: zakład produkcyjny ma własną studnię i odprowadza oczyszczone ścieki do rzeki. Opłata może powstać z obu podstaw: za pobór wód podziemnych (pkt 1) i za wprowadzanie ścieków do wód (pkt 2). To wniosek z brzmienia przepisu, a nie osobna reguła.
Jak ta opłata ma się do innych obowiązków środowiskowych firmy?
Opłata za usługi wodne to tylko jeden z obowiązków środowiskowych. Jeśli w firmie powstają odpady, osobno trzeba ustalić obowiązki związane z BDO. Zacznij od artykułu czym jest BDO, a potem sprawdź, czy dotyczy cię rola wytwórcy odpadów: BDO dla wytwórców odpadów. Gdy ustalasz, jak opisać konkretny odpad, pomoże poradnik jak dobrać kod odpadu.
Warto zwrócić uwagę, że opłata za usługi wodne i obowiązki w BDO to osobne zagadnienia, bo wynikają z różnych ustaw. Spełnienie jednych nie zastępuje drugich.
Jak możemy pomóc
Jeśli po ustaleniu obowiązków z Prawa wodnego potrzebujesz uporządkować rejestrację w BDO lub obowiązki związane z odpadami, napisz do nas przez formularz kontaktowy.
Najczęściej zadawane pytania
Za co firma płaci w przypadku poboru wody?
Opłatę za usługi wodne uiszcza się za pobór wód podziemnych lub wód powierzchniowych (art. 268 ust. 1 pkt 1 Prawa wodnego). Przepis dotyczy poboru z ujęć takich wód, a pobór z morskich wód wewnętrznych jest z niego wyłączony (art. 268 ust. 3).
Jak działa ta zasada w górnictwie i wydobywaniu?
Przy poborze wód do celów wydobywania węgla kamiennego i węgla brunatnego (lignitu) oraz do pozostałego górnictwa opłatę ponosi się wyłącznie za pobór z ujęć, które nie należą do systemów odwadniania zakładów górniczych (art. 268 ust. 2 Prawa wodnego). Przed rozliczeniem warto sprawdzić w dokumentacji zakładu, czy dane ujęcie jest częścią systemu odwadniania.







