Przepisy nie rozstrzygają wprost, czy kubek sprzedawany pusty i kubek z napojem mają te same obowiązki. Art. 3 ust. 2 pkt 2 ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi obejmuje jednorazowy wyrób sprzedany lub wypełniony w punkcie sprzedaży, a wykazy kubków w załącznikach nr 6 i 9 ustawy SUP opierają się na rodzaju produktu (kubek na napoje), a nie na tym, czy kubek jest pusty. Samej kwalifikacji kubka sprzedawanego pusty jako opakowania przepis nie rozstrzyga wprost, więc potwierdź ją w urzędzie.
Co mówi definicja opakowania o kubku pustym i kubku z napojem?
Opakowaniem jest wyrób, w tym wyrób bezzwrotny, wykonany z jakiegokolwiek materiału, przeznaczony do przechowywania, ochrony, przewozu, dostarczania lub prezentacji produktów (art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 13 czerwca 2013 r. o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi, tekst jednolity: Dz.U. 2026 poz. 619).
Art. 3 ust. 2 tej ustawy precyzuje, co się za opakowanie uważa. Pkt 2 wymienia wyrób spełniający funkcje opakowania, który jest:
- wytworzony i przeznaczony do wypełniania w punkcie sprzedaży albo
- jednorazowego użytku i sprzedany, wypełniony, wytworzony lub przeznaczony do wypełniania w punkcie sprzedaży.
Brzmienie pkt 2 nie wymienia osobno kubka pustego i kubka z napojem. Jednorazowy kubek wydawany z napojem mieści się w opisie z lit. b, a kubek wytworzony do wypełniania w punkcie sprzedaży w opisie z lit. a. Przepis nie rozstrzyga jednak wprost, jak ocenić kubek sprzedawany pusty ani czy obowiązki w obu sytuacjach są takie same. Tę kwestię warto potwierdzić w urzędzie, o czym piszemy niżej.
Jaka jest granica tej definicji?
Art. 3 ust. 2 pkt 1 wyłącza wyrób, którego wszystkie elementy są przeznaczone do wspólnego użycia, spożycia lub usunięcia, który stanowi integralną część produktu i jest niezbędny do przechowywania, utrzymywania lub zabezpieczania produktu w całym cyklu i okresie jego funkcjonowania. Wyłączenie ma charakter definicyjny. Dotyczy wyrobów spełniających te warunki łącznie, a nie każdego kubka.
Którego z trzech mechanizmów SUP dotyczy kubek?
Ustawa z dnia 11 maja 2001 r. o obowiązkach przedsiębiorców w zakresie gospodarowania niektórymi odpadami oraz o opłacie produktowej (tekst jednolity: Dz.U. 2024 poz. 433) zawiera trzy odrębne mechanizmy produktowe, a nie dwa:
| Mechanizm | Podstawa | Zakres produktów | Kubek na napoje |
|---|---|---|---|
| Zakaz wprowadzania do obrotu | art. 3i, załącznik nr 7 | sztućce, talerze, słomki, mieszadełka, patyczki do balonów, wyroby z EPS, wyroby oxo-degradowalne | warto sprawdzić w załączniku, czy konkretny kubek nie jest wyrobem z tej listy (np. z EPS) |
| Opłata pobierana w punkcie sprzedaży od konsumenta | art. 3b i 3c, załącznik nr 6 | wyłącznie kubki na napoje i pojemniki na żywność | tak, kubki na napoje są w wykazie |
| Opłata roczna producenta lub importera, niepobierana od konsumenta | art. 3k, załącznik nr 9 | pojemniki na żywność, opakowania i owijki, pojemniki na napoje, kubki, lekkie torby na zakupy, filtry tytoniowe | tak, kubki są w wykazie |
Załącznik nr 6 jest węższy, niż się często zakłada. Obejmuje tylko kubki i pojemniki na żywność. Torby i filtry należą do załącznika nr 9.
Czy obowiązki są te same dla kubka pustego i kubka z napojem?
| Sytuacja | Opakowanie według art. 3 ust. 2 pkt 2 | Opłata w punkcie sprzedaży (zał. nr 6) | Opłata producenta/importera (zał. nr 9) |
|---|---|---|---|
| Kubek jednorazowy sprzedawany pusty | przepis nie rozstrzyga wprost; lit. b obejmuje jednorazowy wyrób sprzedany w punkcie sprzedaży | kubek na napoje jest w wykazie | kubki są w wykazie |
| Kubek jednorazowy wydawany z napojem | mieści się w opisie z lit. b (wypełniony w punkcie sprzedaży) | kubek na napoje jest w wykazie | kubki są w wykazie |
Z tych przepisów wynika tyle, że wykazy w załącznikach nr 6 i nr 9 opierają się na rodzaju produktu (kubek na napoje), a nie na tym, czy kubek sprzedajesz pusty, czy z napojem. Nie ma w nich odrębnych reguł dla obu sytuacji, ale żaden z nich nie mówi też wprost, że obowiązki są identyczne. Nad przestrzeganiem opłaty z art. 3b ust. 1-3 czuwa Inspekcja Handlowa (art. 3b ust. 4).
Zachowaj opis sposobu sprzedaży kubków i uzyskaj potwierdzenie w urzędzie przed rozliczeniem.
Ile wynosi opłata za kubek i kto ją pobiera?
Przedsiębiorca prowadzący jednostkę handlu detalicznego, hurtowego lub gastronomiczną, w której oferuje produkty z załącznika nr 6 będące opakowaniami, pobiera opłatę od użytkownika końcowego (art. 3b ust. 1 ustawy). To samo dotyczy sprzedaży przez automaty (art. 3b ust. 2). Podmiot ten ma też zapewnić dostępność opakowań alternatywnych z materiałów innych niż tworzywa sztuczne lub opakowań wielokrotnego użytku (art. 3b ust. 3). Ust. 3 wchodzi w życie później niż ust. 1-2, na podstawie art. 22 pkt 2 ustawy nowelizującej. Nadzór sprawuje Inspekcja Handlowa (art. 3b ust. 4).
Stawki określa rozporządzenie Ministra Klimatu i Środowiska z dnia 7 grudnia 2023 r. (Dz.U. 2023 poz. 2679), wydane na podstawie art. 3c ust. 2 ustawy. Obowiązują od 1 stycznia 2024 r.:
| Produkt | Stawka za sztukę |
|---|---|
| kubek na napoje | 0,20 zł |
| pojemnik na żywność przeznaczoną do bezpośredniego spożycia | 0,25 zł |
Stawek nie należy mieszać. Pojemniki na napoje, talerze i owijki są wyłączone z tej stawki za pojemnik na żywność. Podlegają innemu mechanizmowi, czyli opłacie producenta. Przed rozliczeniem sprawdź aktualne brzmienie rozporządzenia, bo to ono wyznacza stawkę na dany rok.
Co z obowiązkami producenta i importera kubków?
Kubki znajdują się również w załączniku nr 9, więc mechanizm opłaty rocznej producenta lub importera (art. 3k) dotyczy także tych, którzy wprowadzają kubki do obrotu. Ta opłata nie jest pobierana od konsumenta. Więcej o opłacie produktowej i jej progach przeczytasz w artykule de minimis a opłata produktowa dla sprzedawców.
Jak do kubków odnosi się rozporządzenie PPWR?
Od 12 sierpnia 2026 r. wytwórca w rozumieniu rozporządzenia (UE) 2025/40 (PPWR) może wprowadzać do obrotu wyłącznie opakowania zgodne z wymogami art. 5-12 (tekst rozporządzenia). Przed wprowadzeniem do obrotu musi przeprowadzić ocenę zgodności (art. 38), sporządzić dokumentację techniczną (załącznik VII) i deklarację zgodności UE (art. 39). Dokumenty przechowuje przez 5 lat dla opakowań jednorazowych i 10 lat dla wielokrotnego użytku. Opakowanie musi być identyfikowalne i opatrzone nazwą oraz adresem pocztowym wytwórcy (art. 15 ust. 1-6).
Te same obowiązki ma importer lub dystrybutor, który wprowadza opakowania do obrotu pod własną nazwą albo je modyfikuje (art. 21). Jeśli jest mikroprzedsiębiorcą, a jego dostawca opakowań znajduje się w Unii, to dostawcę uznaje się za wytwórcę do celów art. 15. Wymogi materialne z art. 5-12 mają własne daty stosowania, więc przed wdrożeniem sprawdź, które z nich dotyczą Twojego kubka. Art. 15 ust. 9 wyłącza obowiązek doprowadzenia do zgodności, wycofania z obrotu lub odzyskania dla opakowań wielokrotnego użytku wprowadzonych do obrotu przed 11 lutego 2025 r.
Co zrobić w praktyce?
1. Ustal, czy kubek jest wyrobem jednorazowym, wytworzonym lub przeznaczonym do wypełniania w punkcie sprzedaży (art. 3 ust. 2 pkt 2). Wtedy mieści się w definicji opakowania; dla kubka sprzedawanego pusty przepis nie rozstrzyga sytuacji wprost, więc potwierdź ją w urzędzie, zanim przyjmiesz jedno z dwóch odczytań.
2. Sprawdź swoją rolę. Jeśli oferujesz kubki w sprzedaży detalicznej, hurtowej lub w gastronomii, pobierasz opłatę od klienta (art. 3b ust. 1). Jeśli kubki wprowadzasz do obrotu jako producent lub importer, dotyczy Cię opłata z art. 3k.
3. Sprawdź w załączniku nr 7, czy kubek nie jest z materiału objętego zakazem, np. z EPS.
4. Jeśli sam wytwarzasz kubki albo sprzedajesz je pod własną marką, przeanalizuj obowiązki z art. 15 i 21 PPWR.
5. Wpis w BDO: wpisowi podlega w szczególności przedsiębiorca wprowadzający opakowania oraz wprowadzający produkty w opakowaniach (art. 10 ust. 1 pkt 4 i 5 ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi). Sprawdź, czy należysz do którejś z tych kategorii; w razie wątpliwości potwierdź to w urzędzie marszałkowskim.
Jeśli nie wiesz, czy Twoja działalność wymaga wpisu, skorzystaj ze sprawdzenia obowiązku BDO. Jeśli prowadzisz sprzedaż internetową, zobacz też, czy sprzedawca musi się rejestrować w BDO.
Stan prawny na: 2026-10-13
Podstawa prawna i źródła
- Ustawa o obowiązkach przedsiębiorców w zakresie gospodarowania niektórymi odpadami oraz o opłacie produktowej (tekst jednolity: Dz.U. 2024 poz. 433)
- Ustawa o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi (tekst jednolity: Dz.U. 2026 poz. 619)
- Rozporządzenie (UE) 2025/40
Najczęściej zadawane pytania
Czy kubek jednorazowy sprzedawany bez napoju też jest opakowaniem?
Art. 3 ust. 2 pkt 2 ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi obejmuje jednorazowy wyrób sprzedany, wypełniony, wytworzony lub przeznaczony do wypełniania w punkcie sprzedaży, ale nie rozstrzyga wprost kubka sprzedawanego pustego. Potwierdź to w urzędzie. Wyjątek z pkt 1 dotyczy wyrobów będących integralną częścią produktu i przeznaczonych do wspólnego użycia, spożycia lub usunięcia.
Czy opłata 0,20 zł dotyczy też pojemników na napoje?
Nie. Stawka 0,20 zł dotyczy kubka na napoje, a 0,25 zł pojemnika na żywność (rozporządzenie z 7 grudnia 2023 r., Dz.U. 2023 poz. 2679). Pojemniki na napoje są wyłączone z opłaty konsumenckiej i podlegają opłacie producenta z załącznika nr 9. Szczegóły opłaty produktowej w artykule de minimis a opłata produktowa.
Kto sprawdza, czy pobieram opłatę od klientów?
Nadzór nad przestrzeganiem art. 3b ust. 1-3 sprawuje Inspekcja Handlowa (art. 3b ust. 4).
Czy sprzedawca kubków pod własną marką ma obowiązki producenta?
Importer lub dystrybutor wprowadzający opakowania do obrotu pod własną nazwą albo je modyfikujący ma te same obowiązki co wytwórca (art. 21 PPWR). Gdy jest mikroprzedsiębiorcą, a dostawca ma siedzibę w Unii, wytwórcą do celów art. 15 jest dostawca.
Masz pytania o rejestrację BDO lub aktualizację wpisu? Skontaktuj się z naszym ekspertem — bezpłatnie.
Sprawdź obowiązki BDO →
